Jak odtworzyć zapomniane szlaki historyczne
calendar 25 lis 2021 15:07

Jak odtworzyć zapomniane szlaki historyczne

Mieszkańcy miast często nie zdają sobie sprawy z tego, jak przed laty wyglądały ulice, którymi dziś się poruszają. Z biegiem lat wiele przestrzeni zatraciło swój oryginalny układ urbanistyczny, a niekiedy był on kluczowy w tworzeniu więzi społecznych. W jaki sposób architekci mogą dziś korzystać z historycznych traktów, by oddać mieszkańcom pierwotną funkcję tych terenów?

Wrocław powróci do dawnej świetności?

Ciekawym przykładem jest trakt Hugo Richtera z dawnego Breslau, znany we współczesnym Wrocławiu jako Promenada Krzycka. Biegnie wzdłuż nasypu kolejowego i łączy ulicę Grabiszyńską z ulicą Borowską i Bardzką. Łącznie to aż 7,5 km trasy spacerowej, która jeszcze do II Wojny Światowej funkcjonowała jako jedna z najważniejszych w mieście. W jej obrębie położone były punkty widokowe – między innymi Wzgórze Gajowickie, Bendera, Skórnik czy Mała Sobótka. W latach powojennych okolica ta niszczała, stając się zapomnianym miejscem na mapie Wrocławia. 

Dopiero w ostatnich latach miasto skierowało się ku tym terenom, by choć częściowo nadać im pierwotną funkcję. Przy tak dużym założeniu urbanistycznym niezbędna jest współpraca wszystkich podmiotów odpowiedzialnych za projektowanie, by w całości odtworzyć, a nawet nadać nowe role dawnej trasy spacerowej. Naszym celem – jako architektów – powinno być wzbogacenie tej okolicy o nowe funkcje, aby lepiej dostosować ją do potrzeb współczesnych mieszkańców. Kilka lat temu mieliśmy okazję projektować Górkę Pafawag (Wzgórze Gajowickie) w ramach Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego. Koncepcja zakładała utworzenie górki saneczkowej, nowej ścieżki dla pieszych, oświetlenia, ławeczek oraz siłowni terenowej.

Kontekst i historia 

W jaki sposób architektura może wspierać odtwarzanie takich zapomnianych miejsc? Przede wszystkim istotne jest zrozumienie terenu – nie tylko pod względem wymaganych specjalistycznych analiz, ale również poznania, jakie znaczenie dla mieszkańców miał on na przestrzeni dziejów. Nie bez powodu architekci często podkreślają, jak istotne jest projektowanie z poszanowaniem dla historii. Dokładna znajomość wszystkich kontekstów to klucz do dobrej koncepcji. 

Praca architekta wymaga po części również wiedzy socjologicznej, a nawet psychologicznej. Musimy wiedzieć, jak ludzie korzystają z przestrzeni dziś i jak korzystali z nich dawniej, zrozumieć znaczenie konkretnych punktów na mapie miasta – nie tylko dla współczesnych mieszkańców, ale również w odniesieniu do poprzednich pokoleń z myślą o przyszłości. W naszym portfolio mamy wiele projektów, które dotyczyły ważnych dla wrocławian miejsc, między innymi koncepcja zagospodarowania terenu graniczącego właśnie z historycznym traktem Hugo Richtera. Zawsze należy zastanowić się, jak wykorzystać poprzednią funkcję, by stała się integralną częścią założenia urbanistycznego.

Współczesna adaptacja

Istotne jest również to, w jaki sposób połączyć dawną funkcję ze współczesnymi potrzebami i trendami. Zwłaszcza dziś, kiedy po pandemii ludzie są spragnieni dostępu do terenów zielonych, ważne jest, by zapewnić je w szczególności w pobliżu inwestycji mieszkaniowych. Dobrze sprawdzają się ciągi piesze, przestrzenie wspólne częściowo wyłączone z ruchu samochodowego, które naturalnie łączą osiedle z parkami czy trasami spacerowymi. To miejsca, które zyskują funkcję społeczną – mieszkańcy mogą się tu spotykać, nawiązywać relacje – a przez to czuć się bezpieczniej. 

W projektowaniu istotne jest, aby poprzez nadawanie przestrzeniom nowych funkcji ożywiać je, skłaniać do spotkań i aktywizować społeczeństwo, potwierdza to jej efektywne wykorzystanie. Wciąż jeszcze jest mało propozycji, jak takie historyczne szlaki wykorzystywać w projektowaniu miast. Cieszy mnie jednak fakt, że Wrocław podjął wysiłek i ma w planach stworzenie szczegółowej koncepcji Promenady Krzyckiej, która docelowo mogłaby być zieloną obwodnicą Wrocławia. Liczymy na to, że z czasem oddawanie takich przestrzeni mieszkańcom zyska na popularności.

Na nowych Żernikach powstanie Wrocławskie Centrum Sportu

Włodarze piłkarskiego Śląska ogłosili powstanie jednej z największych sportowych inwestycji w historii stolicy Dolnego Śląska. Wrocławskie Centrum Sportu ma stać się domem dla długo wyczekiwanej klubowej akademii....

0 komentarzy opublikowany 2 lata temu

Eksperci z Politechniki uratują Trzonolinowiec?

0 komentarzy opublikowany 6 miesięcy temu

Plac Nowy Targ na zielono

Plac Nowy Targ do tej pory wszystkim mieszkańcom kojarzył się z szarzyzną i betonem. Urzędnicy wsłuchali się w ich sugestie i postanowili coś z tym zrobić. Miejsce to zmieni się nie do poznania.

0 komentarzy opublikowany 9 miesięcy temu

Wrocław będzie miał większe lotnisko. Zobacz!

0 komentarzy opublikowany 7 miesięcy temu

Potężna inwestycja pod Wrocławiem!

Redakcja Bluetram - 16 cze 2023

Będzie to największe tego typu przedsięwzięcie w naszym regionie i jedno z największych w kraju na przestrzeni lat. Intel, firma produkująca procesory, chce zainwestować aż...

Zmienia się podejście do najmu mieszkań

redakcja - 18 maj 2021

W Polsce od lat funkcjonuje przekonanie, że lepiej jest kupić mieszkanie na własność, a najem traktowany jest jako etap przejściowy. To sytuacja wprost odwrotna do krajów za...

Pumptrack na Maślicach gotowy na wiosnę

Kacper Bednarz - 22 gru 2021

We Wrocławiu powstaje kolejny, czwarty pumptrack – przy ul. Królewieckiej na Maślicach. Budowany jest w ramach Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego (WBO), a jego koszt to pr...